Kızılırmak Deltası Dünyaya Açılacak

Kızılırmak Deltası Dünyaya Açılacak

Bakanlar Kurulu’nun 08 Mayıs 2015 tarih ve 2015/7702 sayılı kararı ve Cumhurbaşkanı R.T. Erdoğan’ın onayı ile “Samsun Kızılırmak Deltası Koruma ve Geliştirme Birliği” temsilcilik kazanarak kuruldu.  Büyükşehir Belediyesi 1. Meclis Başkan Vekili Turan Çakır’ın başkanlığında gerçekleştirdiği ilk olağan genel kurulunda yönetim kurulu seçilerek faaliyetlere başlandı.

Dünyanın en önemli sulak alanlarından birisi kabul edilen Kızılımak Deltası  ve Uluslararası Ramsar (Su Kuşları Yaşama Ortamı Olarak  Öneme Sahip Uluslararası Sulak Alanlar Hakkında Sözleşmesi) alanı da olarak artık profesyonel bir yönetim anlayışı ile dünyaya açılacaktır. Birliğin kuruluş amacı ise “Kızılırmak Deltası’nda; ekolojik denge, biyolojik çeşitliliğin korunması, sosyoekonomik denge ve sürdürülebilirliğinin sağlanması” şeklinde açıkladı.

KIZILIRMAK DELTASI YETERİ KADAR BİLİNMİYOR

Samsun’da yaşayan insanların tam olarak önemi ve özelliklerini bilmediği Kızılırmak Deltası ile ilgili bazı ayrıntıları şu şekildedir: Deltanın eşine az rastlanır bir biyolojik çeşitliliğe sahip olmasını sağlayan unsurlar farklı ekolojik karakterlerdeki habitatların bir arada bulunması (deniz, göl, ırmak, mera, sazlık, kumul, çayır, orman, bataklık ve tarım alanları gibi), besin maddelerince zenginlik ve uygun iklim koşulları oluşturmaktadır. Türkiye’nin en büyük 2. alanı olan Kızılırmak Deltasında batı sahilinde 2 göl ( Mülk Gölleri ve Karaboğaz), doğu sahilinde 9 göl (Balık Gölü, Gıcı Göl, Tatlı Göl, Altınlı Göl, Cernek Gölü,Sülüklü Göl Liman Gölü ve Tuzlu Gölü) bulunmaktadır. Ortalama derinlik 1,5 metredir. Doğu ve batı sahilinde bulunan göller ilkbaharda suların yükselmesiyle gölleri birleştirmektedir. Bu alan içerisinde birçok koruma statüsü olup yaklaşık 5 bin 174 hektar büyüklüğünde Yaban Hayatı Geliştirme Sahası, doğal olan sit alanları, Ramsar alanları gibi yerlerde bulunmaktadır. Ramsar alanı dışında kalan alanların çoğunluğu tarım alanıdır. Bu alan içerisinde 32 adet köy tarımla uğraşmaktadır. Deltada hayvancılık, tarım,balıkçılık ve sazcılık önemli geçim kaynaklarıdır. Bu alanda en fazla çeltik üretilmekte, bunun yanı sıra yaz ve kış sebzeleri üretimi de yapılmakta. Alandaki 2. en önemli faktör hayvancılıktır. Deltadaki tarımsal faaliyetler organik tarıma yönlenirken hem deltanın sürdürülebilir olan doğal yaşamın korunması sağlanmış olacak hem de bölge insanlarının tarımsal faaliyetlerden daha fazla gelir elde ederek istihdamın artırılmasına katkı sağlayacaktır. Türkiye’de tespit edilen 474 kuş türünden deltada 352 kuş türü kayıt edilmiştir. Kış döneminde ortalama yıllık 150 bin kuş popülasyonu gözlemlenmektedir. Ülke genelinde ise 16 bin manda popülasyonu ile Türkiye’de 1. sırada, 7 bin manda ile ilde 1. sırada yer almaktadır. Deltada 355 farklı bitki türü tespit edilmiş, 6 tanesi ulusal ölçekte nesli tükenmekte olup koruma altındadır. Deltada 3 beyaz (göl soğanı, kardelen, kum zambağı) gibi 6 adet ulusal olarak koruma altında bitki türü bulunmaktadır.”

DELTADA NELER YAPILACAK

(SAMKUŞ) Samsun Kızılırmak Deltası Koruma ve Geliştirme Birliği’nin aktif olarak faaliyete geçmesi ile delta genelinde gerçekleştirilmesi planlanan bazı projeler şöyledir: “Kuş gözlemleri için su yüzeylerine platformların  (kuş gözlem ve fotoğraf çekim noktalarının) kurulması. Deltanın ekoturizm açısından gelişimi desteklenecek. Kızılırmak Deltası Müzesi oluşturulacak, burada canlı ve doğal yaşamı müze ortamına taşıyarak insanların bilgilendirilmesi sağlanacaktır. Deltanın ulusal ve uluslararası önemi olan bölgeye  ilgiyi artırmaktadır. Özellikle kuş gözlemcilerinin, kuş fotoğrafçılarının, bilim insanlarının yoğun ilgisini çekmesi hedefleniyor. Bunun için deltada konaklama üniteleri ile birlikte, ziyaretçi merkezleri, gözlem noktaları, yürüyüş yolları vb. yapılacaktır. Bu çalışmalar doğal yaşamın sürdürülebilirliğine katkı sağlayacak yapı, yapı elemanları ve büyüklüklerde planlanacaktır. Yapı elemanı olarak doğal malzemeler ve özellikle yöreye özgü malzemeler tercih edilecek. Doğal alanın ve yaşamın zarar görmemesi için gerektiğinde mekânsal ve zamansal kısıtlamalara gidilecektir. Alanın her yeri insan kullanımına açık olmayacaktır.

Burası doğal bir yaşam alanı olduğundan, doğal yaşamın unsurları olan canlıların beslenme, üreme, barınma yerleri ve dönemlerinde gerektiğinde birtakım kısıtlamalar yapılması hedefleniyor. Alan içerisinde rastgele giriş çıkışların yapılması ve buralardaki gezilerde fosil yakıtların kullanıldığı araçları engelleyerek sürdürülebilir doğal bir yaşam desteklenecektir. Bu alandaki ulaşım, elektirikli bisiklet, bisiklet vb. araçlarla sağlanılması düşünülüyor. Kızılırmak Deltası için yeni tarım politikaları oluşturulacak ve  organik tarım uygulamalarını yaygınlaştırılması ile birlikte, balık neslinin ve türlerinin geliştirilmesi,  süt ürünlerinin ve manda sütünün marka değerleri desteklenerek bölgede bulunan  insanların gelirlerinin artırılması ve yeni istihdam alanlarının açılması desteklenecektir. Alanın geliştirilmesi ve sürdürülebilirliğinin desteklenmesi için uluslararası ve ulusal kaynaklardan yararlanılacaktır. Bu alan uluslararası değeri olan bir alan olduğundan, UNESCO Dünya Mirası Listesinde yer alması konusunda çalışmalar da son hızlarıyla yürütülmeye devam edilecektir.”

Paylaş